هرگونه اقتباس يا برداشت بدون ذکر ماخذ مجاز نمی باشد
|
|
شماره 5 -- آبان 1387خورشيدی |
فقط واپسين 10 نوشته ی هرماه در صفحه نخست قرار می گيرد .
اخبار مرتبط با پژوهش های فلسفه و علوم اجتماعی |
سال ها پیش اجداد بزرگوارمان در جنگل های بدون مرز و بوم با سلاح های مدرن آن روز مثل قطعه ای استخوان گاو، شاخه درختی یا تکه ای از همین پاره سنگ ها موجبات بقاء من و شما و ایشان را فراهم کردند. درست زمانی که حیوانات انسان خور به جان آن اجداد انسان پیکر هجوم می آوردند.
خب وقتی اجداد محترم از شر آن حیوانات دد منش مثل پلنگ و شیر و ببر و غیره خلاصی یافتند و کمی آنان را سر جایشان نشاندندشان چه کردند؟
با همان استخوان نا قابل بر سر بغل دستی شان کوفتند!
نسبیت در نخستین دهه قرن بیستم منتشر شد و از همان آغاز انتشار اثرات حیرت انگیز آن روی تمامی جهان علم به منصه ظهور رسید. این تاثیر به قدری شگرف بود که موجب پیدایش شایعاتی شد که مبنی بر آن ها ده نفر یا حتا سه نفر در سراسر گیتی وجود ندارند که قادر به درک نسبیت باشند.
من در مورد کودتای 28 مرداد اطلاعات خاصی ندارم.خوشبختانه اطلاعات من در باره ی مصدق و حوادث 28 مرداد، در حد مردم کوچه و بازار است.ولی می دانم که بعدها پشت مصدق چه گفتند.خیلی از این جور حرف ها را خودم با گوش خود شنیدم.گاهی به نظرم می رسد که چرا این مردم خواب بودند و مصدق و دوستانش بدون یار و یاور ماندند.ولی وقتی بهتر می اندیشم تازه می فهمم که اگر مصدق هایی امروز نیز بر علیه استعمار و استبداد قد علم می کردند و اگر در آینده هم قد علم کنند،،،بازهم به سرنوشت مصدق گرفتار خواهند شد.خواب بودن مردم و نداشتن روح دموکراتیک مردم ریشه در تاریخ و نحوه ی تربیت تک تک ایشان دارد.خواست سرپرستان همیشه بر پایین دستان تحمیل شده و یک دیکتاتوری نهادینه را در دنیای باطنا ً فوق سنتی ولی در ظاهر مدرن مردم ایران بوجود آورده است.زیاد جوانی را دیدم که از پزشکی متنفر بود ولی با زور خانواده تا حکم نظام پزشکی اش را هم گرفت.زیاد افرادی دیدم که در عصر به اصطلاح اطلاعات،حتی در بین ما نسل سومی ها در قلب تهران نا خواسته با فردی دیگر ازدواج کرده اند.زیاد افرادی را دیدم که حتی برای اطمینان از حرام نبودن "چت زدن " از روحانی محل مسئله می پرسند.نمونه اش خودم،،،از شنیدن اسم ریاضی و فیزیک حالت تهوع بهم دست می داد و برای هر زمینه از علوم انسانی، برای خودم مطالعه و(ادعای هرچند الکی) داشتم....
ماهيت ونشانه ها و نقدی بر آن
فرناندوسورنتينو / ترجمه : مريم محمدي سرشت
بيست وپنجم ژوئيه تو همين حيص وبيص كه سعي كردم حرف A را نشانه بروم چشمم افتاد به خرده زگيلي روي انگشت كوچك دست چپم. بيست وهفتم خيلي درشت به نظر مي رسيد. سوم آگوست به مدد ذره بين ساعت ساز توانستم شكل وشمايلش را تشخيص بدهم.
روشنفکری و نقد رابطهای ناگسستنی دارند. روشنفکری به مثابة یک نقش اجتماعی، محصول دورة مدرن است، و آبشخورِ روشنفکریِ مدرن، دوران روشنگری است. ویژگی برجستة روشنگری، نقد و سنجش است؛ نقد وسنجشِ میراث گذشته؛ میراثی که میتوان سنت نامیدش. کانت به عنوان نمایندة برجستة این دوران، روشنگری را مترادف با شهامتِ گذر از کودکی و راه رفتن بر پایِ خردِ خویش میدانست. این خرد، خردی بود سنجشگر ونقاد که میخواست از بار سنگین گذشته رها شود و جامة جمود و تعصب و عادت وتقلید و تکرار از تن بیاندازد، و هر چیز را صرفاً به اعتبار سنجش خردمندانه بپذیرد. پس هر آنچه را که مسلم و بدیهی پنداشته میشد به محکمة نقد و ارزیابی دوباره فرا میخواند. به این اعتبار میتوان گفت نطفة روشنفکری مدرن و روشنفکریِ روشنگرانه با نقد وسنجش بسته شده است...
۱.فایل صوتی گفت و گو با رامین جهانبگلو،درباره ی روشنفکری
۲.روشنفکری در نگاه مجتهد شبستری
گفتگو با رامین جهانبگلو
«روش صحيح در فلسفه بهراستي بايستي اين باشد: ... بنابراين هروقت كسي خواست چيزي مابعدالطبيعي بگويد بايد به او نشان داده شود كه نتوانسته است به بعضي نشانهها در قضايايش معنايي ببخشد.» / رسالهي منطقي ـ فلسفي، ويتگنشتاين
نوشتن درآمدي كه هم براي اهل فن قابل تكيه باشد و هم مخاطب عام را سر شوق آورد كار سختي است، از آنجا كه اهل فن در پي ظرافتهاي تفكر آن فيلسوف خاص هستند و مخاطبِ كمتر آشنا با فلسفه به دنبال شناختي كلي از تفكر وي. اما بههر حال براي نويسنده راهي نميماند جز آنكه بدان اميد داشته باشد كه نوشتهاش جايي ميان سادگي و دقت متعادل بايستد، آنجا كه نه جانب افراط بپيمايد و نه راه تفريط. فلسفه معاصراروپا را، از نظرگاهي كه ديگر چندان هم معتبر نيست، به چند شاخهي عمده تقسيم ميكنند: اگزيستانسياليسم، پديدارشناسي و فلسفهي تحليلي. اين يادداشت در پي معرفي يكي از مهمترين فيلسوفان تحليلي است، كسي كه از قضا اگر چه بسيار به او ارجاع داده ميشود اما براي ما كمتر شناخته شده است.
در آغاز سال ۱۹۷۲ در نشریهی "نوول ابزرواتور" مصاحبهای چاپ شد از آلیس شوارتسر (Alice Schwarzer) از پیشروان جنبش نوین فمینیستی با سیمون دوبوار. این مصاحبه متنی کلاسیک شده است و مرجع مهمی برای شناخت دوبوار در مرحلهی پختگی فمینیستی وی محسوب میشود. بخش پرآوازهای از آن را در زیر میخوانیم:
دین در محدوده ی عقل تنها اثر کانت
کتاب فقر فلسفه اثر مارکس
کتابتشیع و قدرت در ایران اثر بهزاد کشاورزی
پسوردparsfreedom
سازمان ملل مدتي است حركتي را برای کمک به کودکان فقیر جهان شروع کرده است که بر اساس آن به ازای هر کلیک روی یک سایت معرفی شده، به یک کودک گرسنه در جهان غذا و یا یک کتاب میرسد. سایت حقوق سبز بازدیکنندگان خود را دعوت می کند تا با مشارکت در بخش اهدای کتاب به کودکان و یا برنامه تامین غذا WFP سازمان ملل متحد با کلیک بر روی آدرس http://thehungersite.com بر روی دکمه زرد رنگ وسط صفحه کلیک کرده و به این ترتیب به ازای هر کلیک، کمپانیهای اسپانسر هزینه یک وعده غذای رایگان و یا اهدای یک کتاب را برای کمک به کودکان را تامین میکنند. با توجه به اینکه کمپانیهای حمایت کننده از این طرح بصورت تصادفی انتخاب می شوند این قلم هیچ مسوولیتی در قبال محتوای آنها نخواه داشت.
پينوشت: از همهي دوستان صميمانه خواهش ميكنم اين متن را در وبلاگ خود قرار دهند.
ادبيات داستاني
• داستان چيست؟
سخن يا نوشته اي است كه در آن گوينده يا نويسنده فكر و هدف خود را در قالب رويدادهاي واقعي يا خيالي كه براي شخصيت هاي گوناگون پيش مي آيد، بيان مي كند وكنجكاوي خواننده را بر مي انگيزد تا ازدنباله رويداد ها ونتيجه آنها آگاه شود.
• ريشه هاي داستان سرايي
1. از زمان سخن گفتن انساني پديدار گشت.طوريكه انسان هاي سخن چين شهوت سخن سرايي خود را باشخصيت پردازي مردم ارضاء مي كردند.
2. خوابهاي ترسناك سرچشمه مناسبي براي خيال پردازي بوده است.
3. داستانها هميشه در شور وهيجانهاي اجتماعي وفردي نمود بيشتري داشته است.
هيچ خود- زندگي نامه نوشتي خالي از خودخواهي نيست.
تنها زندگي نامه هايي به واقعيت نزديك ترند كه نويسنده اش ، بي رو در بايستي به خود بپردازد . نويسنده زندگينامه بايد ، آينهي تمام نماي ، اندروني و بيروني خود باشد .نويسنده ي زندگينامه نوشت بايد به آنچه كه كرده و آنچه كه ميخواسته انجام بدهد ، اعتراف كند و اين امري است كه براي هركس ميسور نمي باشد . آيا هر انساني قادر است كه خودآگاه و ناخودآگاه خويش را بر صفحهي سپيد كاغذ به رشته تحرير بياورد. به هر شيوه از خود نوشتن، نوعي خود دوست داشتن است.
زادن به وقت ومردن نابهنگام
ادبيات هر كشوري به مدد روان هاي بي قراري تجسم پذيرفته است كه دل در گرو اعتلاي انسانيت نهاده اند. راوياني كه ، تلخ و شيرين زندگي انساني رابه تصوير كشانده اند . هر چند كه اين راويان از بوميان يك جغرافيا ، سخن پراكنده اند ، اما درد مشترك انساني را به تصوير كشيده اند . انسان هايي كه خود " چگونه گفتن " را نمي داند ، اما " چگونه زيستن " را مي داند . راويان روان بي قرار ، در هر خطه و بومي كه باشند ، جانهاي شيفته ي انسانيت را ، عاشق خود مي كنند ؛ چرا كه دوستداري انسان ، مرام و ملت نمي شناسد . فدريكو گارسيا لوركا ( 1898- 1936 ) ، اينچنين راويي بود
۱- تاريخ پر است از انسانهاي جور واجور، آدمهايي كه همه چيزشان با هم فرق ميكند، از رنگ پوست و چشم گرفته تا خطوط نوك انگشتانشان، از نحوهي سلام كردن تا شكل غذا خوردنشان، خلاصه اين سيارهي آبي كوچولو سالهاست كه ميچرخد و كلان كلان آدم است كه ميآيند و ميروند. اما در اين ميان تقريبا همگي ميدانيم كه انسان زياد است اما انسان واقعي به ندرت یافت شود. حال منظور از انسان واقعي چيست ديگر برميگردد به نگاه هركس.
"در تاریخ ادیان همیشه افرادی خاص بودند که می خواستند با حربه ی دین بر جامعه حاکم شوند.فلذا در میان درباریان و مراکز قدرت نفوذ می یافتند و با معرفی خود با عنوان عالم دینی،خود را زعیم دیانت می پنداشتند و همانند پیامبران دایه حکومت و ولایت بر مردم، اوج این مسئله در قرون وسطی دیده شد و همین مسئله باعث شد که دین در غرب عاملی مقاوم و محافظه کار وضد انقلاب شناخته شود و فقط بمنظور سوء استفاده از خلق و ابزاری فریفتن بشر آن روز معرفی شود.چنین شد که امروز مذهب در غرب به حاشیه رفت و از یهودیت و مسیحیت تنها یک پوسته ی تشریفاتی مانده است.ولی اسلام بخاطر ماهیت مبارزاتی خود و اجتماعی بودن،کلام مارکسیست ها در افیون بودن دین را نقض می کند. ولی ممکن هست که روحانیونی به تبعیت از هوای نفس خویش بخواهند همان بلا را بر سر شریعت اسلام بیاورند که باید جامعه ی دینی در مقابل این مسئله ایستاده گی کند تا اسلام به سرنوشت دیگر ادیان دچار نشود."
«برگرفته از سخنرانی دکتر علی شریعتی»
مقدمه:
داروين با ارائه تئوري تكامل مي خواهد بگويد خلقت انسان تدريجي بوده و انسان تكامل يافته حيوانات پيش تر است. داروين در كتاب تبار انسان (1872) بحث هايي درباره شباهت نزديك انسان به گوريل (یا میمون) كرده است و سعي مي كند نشان دهد چگونه مي توان مميز انسان را بر اساس تعديل تدريجي نياكان آدم نماي او در جريان انتخاب طبيعي توجيه و تعليل كرد.
میدانی؟ قطعاً نمی دانی؛
اینکه فارسی نمی دانی و هیچگاه اینجا را در میان میلیاردها صفحه ی اینترنتی پیدا نخواهی کرد مرا آزاد می گذارد که از تو بنویسم و تو بمانی و باشی در خاطره ی اکنون دیجیتالی من! بمانی و باشی.
گــــ . . . ــل !!! سعادتی آسمانی یا عذابی جهنمی؟ بستگی به این خواهد داشت كه با این گل كدام یك از دو تیم امتیاز كسب كرده است: تیم ما یا تیم دیگری. چگونه ممكن است كه مسیر یك توپ باعث این همه خوشبختی یا اندوه شود؟ چندین هفته است كه من در برابر تلویزیون خود نشسته و مشغول تماشای مسابقه های مهیج فوتبال هستم. همسرم، مرا با طلاق و سایر اقدامات تنبیهی تهدید می كند. منشاء این جاذبه و گیرایی و این جادوی فوتبال چیست؟ جهان بازی برای ما همیشه در حكم باغ عدن بوده است. در هر لحظه ی مفروض می توانیم از جهان واقعی خود به درون معصومیت، آزادی و سعادت بازی قدم گذاریم. فوتبال و باغ عدن؟ این دو با هم چه رابطه ای ممكن است داشته باشند؟...
هنگامی که عیسی مسیح بر روی صلیب هنگام جان سپردن فریاد زد،" پدر جان، اینان را ببخش چونکه نمی دانند چه می کنند! " خود شاید می دانست که مکتب بخشش و عشق را در دنیا پایه گذاری می کند اما هیچگاه فکر نمی کرد که پیروانش در یک تحریف بزرگ، دینی بنام مسیحیت تاسیس کنند و دو هزار سال بعد فرقه هایش بالغ بر 21 هزار عدد بشود.
امروزه مسیحیت با نزدیک به 8/1 میلیارد پیرو، بزرگترین دین جهان محسوب می شود. اما عنوان مسیحی یا مسح شده که در یونانی خریستوس Christos گفته میشد عنوانی بود که با گسترش پیام عیسی در مناطق یونانی زبان و حداقل 100 سال پس از تولد عیسی در جلیله ی سفلا به پیروانش اطلاق شد. همچنین برای اولین بار دین مسیحیت در سده ی چهارم میلادی یعنی 400 سال بعد از تولد مسیح، به عنوان یک دین در جهان رسمیت یافت. و جالب تر آنکه کنستانتین پادشاه مانوی روم خود یک کافر بود که دین مسیح را بخاطر خاموش ساختن آتش اختلافات در سرزمین هایش سازماندهی کرده و به عنوان دین رسمی معرفی کرد.
از همینجا عمق تحریف یک اندیشه که بصورت یک دین در اختیار امروزیان قرار گرفته است مشخص می شود.
دانلود کتاب درسهای اساسی فلاسفهی بزرگ
مقدمهی کتاب
هر کس، چه کشاورز باشد چه بانکدار، چه کارمند ساده باشد چه ناخدای کشتی، چه شهروند باشد چه حاکم، به معنی واقعی کلمه، یک فیلسوف است. انسان بودن و داشتن مغز و سلسله اعصابی توسعهیافته، او را در موقعیتی قرار میدهد که چارهای جز فکر کردن ندارد. تفکر نیز جواز ورود به فلسفه است...
جهانی که ما در آن زندگی میکنیم، ما را راحت نخواهد گذاشت. این جهان، مدام ما را تهییج میکند، با مسائل خود به مبارزه میخواند، و از ما میخواهد که یا عاقلانه رفتار کنیم و یا آماده باشیم که توسط نیروهای موجود در آن منهدم شویم. در چنین مقطعی است که تجربهی انسانها متولد میشود؛ اشتیاقها و خوشنودیها، دردها و لذتها، حسرتها، احساسات، صداها، و نظایر آن.
ما طبیعتاً نمیتوانیم با مشتی تجربههای نامربوط، که به طور اتفاقی در سراسر زندگی پراکندهاند، احساس رضایت کنیم. بایستی تجربههای خود را برداریم و آنها را در الگویی به هم پیوند بزنیم و از مجموعهشان «کلیتی» بسازیم که کم و بیش، راضیکننده باشد. این الگو و این کل است که فلسفهی ما را تشکیل میدهد. ...
